Fazla Yağ Yok, Eksik Kas Var

Dr. Gabrielle Lyon, MD

Ayık Kafa’nın 122. podcast’inde Dr. Esra Çavuşoğlu, PhD’nin konuğu Gabrielle Lyon, MD. Dr. Gabrielle Lyon, kas sağlığı, protein tüketimi, metabolik sağlık ve sağlıklı yaşlanma alanlarına odaklanan, aile hekimliği alanında kurul sertifikalı bir tıp doktoru ve Muscle-Centric Medicine® yaklaşımının kurucusudur. Washington University in St. Louis’de beslenme bilimleri ve geriatri alanlarında ileri eğitim alan Lyon, özellikle iskelet kasının longevity, metabolizma ve yaşam kalitesindeki rolü üzerine çalışmalarıyla tanınıyor. Aynı zamanda Forever Strong kitabının yazarı ve The Dr. Gabrielle Lyon Show podcast’inin sunucusudur.

Dr. Gabrielle Lyon, MD

Özet

Kas gerçekten sadece estetik için mi vardır, yoksa uzun ve sağlıklı yaşamanın en önemli anahtarı mı? Bu bölümde Dr. Gabrielle Lyon, modern tıbbın en büyük yanılgılarından birini açıklıyor: Asıl problem obezite değil, yetersiz kas kütlesi. Kasın metabolizma, insülin direnci, beyin sağlığı, bağışıklık sistemi, hormonlar ve uzun yaşam üzerindeki kritik rolünü bilimsel verilerle ele alıyoruz.

Ayrıca protein kalitesi, amino asitler, menopoz, sarkopeni, direnç antrenmanı, kas hafızası ve yaş aldıkça neden daha fazla proteine ihtiyaç duyduğumuz gibi en çok merak edilen konuları konuşuyoruz. Kas geliştirmeye bakış açınızı tamamen değiştirecek güçlü bir sohbet sizi bekliyor.

#EsraÇavuşoğlu #AyıkKafa #ElevatingLifeEvolvingHealth #Longevilab #GabrielleLyon

Dr. Gabrielle Lyon, MD
Web sitesi: https://drgabriellelyon.com/about/
YouTube: https://www.youtube.com/channel/UCWPQJeWz4pvccA3lIoZ7j1Q
Instagram: https://www.instagram.com/drgabriellelyon/

T.C. İstanbul Gedik Üniversitesi’ne ne teşekkür ederiz. https://www.gedik.edu.tr/


00:00-03:48 Giriş. Dr. Gabrielle Lyon’un tanıtılması.
03:48-10:42 Kas Merkezli Tıp Nasıl Doğdu?
10:42-15:04 Obezite Değil, Kas Problemi
15:04-18:18 Sarkopenik Obezite Nedir?
18:18-21:49 Kas: En Güçlü Uzun Yaşam Organı
21:49-24:20 Doğru Ağırlık Antrenmanı Nasıl Olmalı?
24:20-29:05 HIIT mi, Zone 2 mi?
29:05-32:10 Sağlıksız Kas Nasıl Oluşur?
32:10-35:04 Kas Hafızası Gerçek mi?
35:04-37:34 Yaşlandıkça Neden Daha Fazla Protein?
37:34-40:16 Kolajen Neden Yeterli Değil?
40:16-46:55 Günlük Protein Stratejisi
46:55-52:20 Menopoz, Hormonlar ve Kas
52:20-57:10 50 Yaş Sonrası Yürümek Yetmez
57:10-01:02:10 Kadınların En Büyük Hataları
01:02:10-01:04:30 Sağlıklı Yaşlanmanın Geleceği
01:04:30-01:05:58 Kapanış

*UYARI* Aylık Kafa’daki bilgiler ve beyanlar kişileri tanı ve tedaviye yönlendirme amacı taşımaz. Tanı ve tedaviye yönelik işlemlerinizi doktorunuza danışınız. İçeriklerde EMC Medya Yayıncılık Ticaret Ltd. Şti.’nin, araştırmacılarının, danışmanlarının ve yazarların / bilim insanlarının hazırladığı bilimsel çalışmalar ve kamuya açık yayınlardan derlemelerle elde edilen veriler, yalnızca bilgilendirme amacıyla paylaşılmaktadır. Yayınlarımızda tanı yahut tedaviye ilişkin sağlık beyanları yer almamaktadır.

Transkrİpt

1. bölüm: Giriş. Dr. Gabrielle Lyon’un tanıtılması.

0:00 Sadece toplum değil, doktorlar da artık kaslara farklı açılardan bakmalı.

0:04 Tıp dünyasında vücudumuz için bu kadar kapsamlı fayda sağlayan ve genel olarak hayatta kalma kapasitemizi bu kadar artıran başka tek bir kaldıraç olduğunu

0:13 söylemek çok zor. Yüksek trigliserid, yüksek kan şekeri, hipertansiyon, bel çevresinin genişlemesi. Bunların hepsi metabolik

0:21 sendromun parçaları. İnsanlar genelde bu bir vücut yağı problemi der ama aslında değil. Bu bir kas problemi. Ne kadar hareketsizseniz o kadar fazla proteine ihtiyacınız var.

0:30 Bugün obezite ile karşı karşıyayız. Ama bence çok yakında sarkopenik obezite salgınına gireceğiz.

0:35 Biz proteini tek bir şeymiş gibi düşünüyoruz ama aslında öyle değil.

0:38 Protein tek bir sayıdan ibaret değil. 20 farklı aminoasitten oluşuyor ve vücudumuzun her birine farklı miktarlarda ihtiyacı var. Bu noktada insanın kendisine gerçekten şunu

0:47 sorması gerekiyor. Ben bahane mi arıyorum yoksa cevap mı arıyorum? Ve eğer insanlar iyi yaşlanmak istiyorsa şunu kabul etmek zorundalar. Yürümek tek başına yeterli değildir.

0:55 Yapmanız gereken.

0:57 Ben Esra Çavuşoğlu. 20 yıldır ayık bir hayat yaşıyorum. Bağımlılık hastalığıyla mücadelem beni beden ve performansımı iyileştirmek, hayat kalitemi

1:05 arttırmak, daha sağlıklı ve uzun yaşamak için yeni yöntemler, cihazlar ve takviye ürünler araştırmaya yönlendirdi.

1:12 Bağımlılık hastalığı, biohacking ve longevity alanlarındaki kendi deneyimlerimden dünyadaki son gelişmelere, çığır açan girişimcilerden

1:19 uzman akademisyenlere. Yıllardır yaptığım sohbetler artık her hafta Ayık Kafa Podcast'te.

1:26 Ayık Kafa podcast'e hoş geldiniz. Bu hafta uzun zamandır büyük bir hayranlıkla takip ettiğim Dr. Gabrielle Lyon ile birlikteyim. Kendisi kurul

1:34 sertifikalı bir hekim, araştırmacı, çok satan kitapların yazarı ve Muscle Centric Medicine yaklaşımının kurucusu.

1:41 Yıllardır bize çağımızın en büyük sağlık krizlerinden birinin obezite olduğu söylendi. Yani problemin sadece çok fazla yağ taşımamız olduğu anlatıldı.

1:49 Ama Dr. Lion bizi bu konuya çok daha derinden bakmaya davet ediyor. Ya gerçek kriz sadece fazla yağlı olmamız değil de

1:56 aynı zamanda ciddi şekilde kas eksikliği yaşamamızsa bu bölümde kasın neden sadece fitness, görüntü ya da performans meselesi olmadığını konuşuyoruz.

2:06 Kas, metabolizma, insülin duyarlılığı, inflamasyon, beyin sağlığı, hormon dengesi, yaşlanma ve uzun vadeli hayatta

2:13 kalma açısından vücudumuzdaki en güçlü organlardan biri. Yaş aldıkça proteinin neden daha da önemli hale geldiğini, direnç egzersizinin neden bir gösteriş

2:22 değil korunma aracı olduğunu, kas kaybının bizi hastalık, sakatlık, menopoz, stres ve yaşlanma karşısında

2:30 nasıl daha kırılgan hale getirdiğini konuşuyoruz. Aynı zamanda modern kültürün bize sürekli bedenimizi küçültmeyi öğretmesinin neden en zararlı

2:38 mesajlardan biri olabileceğini de ele alıyoruz. Ve bu sohbetin önemli bir kısmında gücün psikolojisine giriyoruz.

2:44 Sadece kilo verme odaklı düşünmeyi bırakıp dayanıklılık, güç ve bizi geleceğe taşıyabilecek bir beden inşa etmeye nasıl başlayabiliriz?

2:53 Üniversiteyi sadece dersler, vizeler, finaller olarak düşünme. Asıl mesele okurken kendini keşfetmek, üretmek,

3:00 projelerde yer almak ve mezun olmadan gerçek dünyayı tanımaya başlamak.

3:04 Bir yandan psikolojiyle insanı daha iyi anlayabildiğin, beslenme ve sağlık bilimleriyle iyi yaşamanın ne demek olduğunu öğrendiğin, mühendislik

3:13 ve yönetim bilişim sistemleriyle teknolojiyi, veriyi ve sistemi çözümleyebildiğin bir üniversite düşün.

3:20 Yani sadece bilgi aldığın değil düşündüğün, ürettiğin ve fikirlerini hayata geçirebildiğin bir yer. İstanbul

3:27 Gedik Üniversitesi öğrencilik hayatını gerçekten yaşarken geleceğini kurabileceğin bir deneyim sunuyor.

3:33 Ayık Kafa’nın daimi destekçisi Gedik Eğitim Vakfının sağladığı katkı ile size dünyanın önde gelen uzmanlarını konuk olarak getirmeye devam ediyoruz.

3:42 Siz de Ayık Kafaya abone olarak destek verebilirsiniz.

3:47 Dr. Gabrielle Lyon Ayık Kafa podcast'e hoş geldin. Bu benim için gerçekten çok heyecan verici bir an. Ben büyük bir

2. bölüm: Kas Merkezli Tıp Nasıl Doğdu?

3:54 hayranınım. Hem de çok çok büyük bir hayranın. Kitabın burada yanımda.

3:59 Orijinal baskısı da çalışma odamda, kitaplığımda duruyor. Instagram hesabını antrenörlerimle sürekli paylaşıyorum.

4:07 İki farklı antrenörüm var ve onlara hep onu takip etmelisiniz. Nasıl antrenman yaptığına bakın. Bak bunu söylüyor. Bir

4:15 de şunu söylüyor diyorum. İşte bu da benim fanatik tarafım. Ama bugün bu podcast’i yapmamızın asıl nedeni şu. Sen

4:23 doktorların da dahil herkesin kasa bakışını değiştirmek, kası farklı bir pencereden görmelerini sağlamak için

4:30 buradasın. Ben de buna dahilim. Birkaç ay sonra 55 olacağım. Ben gençken kilo alırdım. Her zaman atletik biriydim ama

4:37 hiçbir zaman kasa odaklanmadık. Ailemde yıllardır obezite ile mücadele eden insanlar var. Onlar da kasları üzerinde

4:45 hiç çalışmadılar. Hep mesele yağdan kilo vermek oldu. Podcast'imde bu konuyu konuşan JJ Virgin, Wonder Wright,

4:53 Stephanie Estima gibi birkaç konuğum oldu. Tabii hepsi kastan bahsediyor ama senin bunun nedenini ve arkasındaki

5:00 bilimi anlatma şeklin gerçekten çok farklı. Hoş geldin. Burada olduğun için inanılmaz heyecanlıyım.

5:07 Beni davet ettiğin için çok teşekkür ederim Esracığım. Bence sağlık, wellness ve genel olarak tıp tarihinin gerçekten ilginç bir dönemindeyiz. Çünkü bir adım

5:16 geri çekilip baktığında diğer bütün organ sistemlerinden yıllardır söz ediyoruz ve onlar hakkında çok şey öğrendik. Mesela kardiyovasküler sistem

5:24 ya da endokrin sistem. Hormonlardan da konuşacağız tabii ama muhtemelen en önemli sistemlerden biri olan iskelet kası yani bir endokrin organ ve başlı

5:32 başına bir organ sistemi olarak kas tıbbın en az değer verilen alanlarından biri. Ve sonunda insanlar bunun artık sadece spor salonundaki kaslı adamlarla

5:41 kaç şınav ya da kaç barfiks çekebildiğinle ilgili olmadığını fark etmeye başladı. Evet, sıkı antrenman yapman gerekiyor ama kas için

5:49 çevirebileceğin düğmelerden sadece biri bu. Üstelik antrenman yapmanın da tek nedeni bu değil. İskelet kasının özellikle kadınlar için neden bu kadar

5:58 kritik olduğuna dair çok daha fazla neden var. 55 yaşında olduğunu söyledin ve harika görünüyorsun. Seni daha önce yüz yüze de gördüm. Austin'deydik. Sen

6:07 gerekli tekrarları gerçekten yaptığımızda nelerin mümkün olabileceğinin canlı bir örneğisin. Bunu da laf olsun diye söylemiyorum. Sana bakınca da çok net anlaşılıyor zaten.

6:17 Geçen gün annemle beraberdim. Teyzemin doğum günüydü ve yuvarlak bir masada oturmuş sohbet ediyorduk. Ben de ona kasla ilgili öğrendiğim karşıma çıkan

6:25 bütün şeyleri anlatıyordum. Beni antrenman yaparken gördüklerinde biraz sinir oluyorlar. Hemen uyarıyorlar. Aa erkek gibi görünüyorsun. Çok fazla kasın

6:34 var. Falan filan. Sonra ona bütün bilimsel açıklamaları yapmaya başladım.

6:38 Etrafımızdaki insanların neden yanlış şeyler yaptığını ve doğru olanı yapsalardı belki hastalıklarla ve bütün bunlarla uğraşmak yerine her şeyin ne kadar farklı olabileceğini anlattım.

6:49 bir şeyi daha eklemek istiyorum.

6:51 Birkaç hafta önce de Jeffrey Bland podcast'time konuk oldu ve bağışıklık sistemi ile kas arasındaki bağlantıyı ilk kez ondan duydum. Gerçekten her gün

6:59 yeni bir şey öğreniyorum. Sen de bize biraz anlatır mısın? Bu bağlantıyı nasıl fark ettin? Bu fikir ilk nasıl ortaya çıktı?

7:07 Benz her yeni fikirde önce belli bir yetkinlik ve birikim gerekiyor. Yeni bir fikir ortaya çıkıyor ve sonra zamanla

7:14 karşılık buluyor. Ben 17 yaşımdan beri beslenme bilimleri alanında eğitim alıyorum ki bu oldukça sıra dışı.

7:21 Jeffrey Bland'den bahsetmişken vaftiz annem Liz Lipski fonksiyonel tıbbın ilk öncülerinden biridir. O dönemde Jeffrey

7:29 Bland, Liz Lipski ve sanırım iki kişi daha vardı. Gerçekten çok küçük bir gruptular. Bu arada hala podcast’lere katılıyorsa harika bir konuk olur.

7:38 Fonksiyonel tıbbın henüz bir adı bile yokken bu grup hastalığın kök nedenine inanan bir tıp anlayışını savunuyordu.

7:45 Ben de 17 yaşımda onun yanına taşındım.

7:48 Liseyi erken bitirmiştim ve onunla yaşamaya başladım. Böylece kök neden tıbbı dediğimiz bu bakış açısıyla çok erken yaşta çok özel bir şekilde

7:56 tanıştım. Sonra beslenme bilimleri okudum. Şans eseri Kendimi Dr. Donald Layman'ın dersinde buldum. Kendisi dünyanın önde gelen protein

8:05 uzmanlarından biri. Belki de bu alanda sayılı birkaç kişiden biri yeni beslenme rehberlerinin hazırlanmasına da katkıda

8:12 bulundu. Protein ve kas konusundaki bilgimize gerçekten çok büyük katkılar yaptı. ben de ondan eğitim aldım.

8:20 Hatta son 20 yıldır bana mentorluk yapıyor. Elindeki o rehber kitaba da çok büyük katkısı oldu. Kitaptaki beslenme

8:27 bölümünün neredeyse %90'ı bugün Amerikalılar için hazırlanan yeni beslenme rehberlerinde de yer alıyor. Üstelik bunlar kanıta dayalı öneriler.

8:35 Bu gerçekten olağanüstü bir şey.

8:37 Açıkçası bugünü göreceğimi hiç düşünmezdim. Bana buraya nasıl geldin diye sordun. Ben çok genç yaşta beslenme bilimleri okumaya başladım ve hiç yön

8:46 değiştirmedim. Konuya inanılmaz ilgi duyuyordum. Üniversitede de proteinle kas arasındaki bağlantıyı keşfetmeye başladım. Beslenme bilimleri ve

8:54 geriyatri alanında ileri uzmanlık eğitimi aldım. Tabii öncesinde tıp fakültesini bitirdim. 2 yıl psikiyatri, 3 yılda aile hekimliği eğitimi aldım.

9:04 Ardından St. Louis'teki Washington Üniversitesi'ne geri döndüm. Dinleyicilerin için şöyle açıklayayım.

9:10 Burası orta batının en prestijli üniversitelerinden biri olarak kabul edilir. Eğitim son derece yoğun ve zorluydu ve ben açıkçası buna hiç

9:18 hazırlıklı değildim. Orada hepimizin bir araştırma projesi vardı. Ben de vücut kompozisyonuyla beyin fonksiyonları

9:26 arasındaki ilişkiye bakan bir çalışma yapıyordum. Eminim sen de danışanlarınla çalışırken bazen bir kişi diğerlerinden

9:33 biraz daha özel gelir. Hani çocuklarda favorin olmaması gerekir ya. Hastalarda da öyle. Ama bazen ister istemez birine

9:41 daha fazla bağlanabiliyorsun. Ben de o hastamın beyin görüntülemesini yaptım ve görüntü Alzheimer'ın başlangıç

9:48 evresindeki bir beyne benziyordu ve o an gerçekten kendimi sorumlu hissettim.

9:53 Çünkü bu kadın ona söylenen her şeyi yapmıştı. Daha az yemiş, daha fazla hareket etmişti. Yıllarca kendisine verilen tavsiyeleri uygulamıştı.

10:03 yetişkin hayatının büyük bölümünde besin piramidini takip etmişti ve bütün bunların sonunda geldiğimiz yer buydu. O

10:11 an birden bir şey dank etti. Çok net, çok güçlü bir fark edişti. Kas merkezli tıp fikri de işte tam o anda doğdu.

10:18 Kısacık araya gireceğim. Şu an beni duyuyorsanız Ayık Kafayı izlediğinize eminiz. Peki abone misiniz? Bir kontrol

10:25 eder misiniz? Çok net bir şekilde abone sayımız programa davet ettiğim doktorları ikna etme gücünü sağlıyor.

10:32 Alanında dünyanın en iyi isimlerini burada izlemek için kanala abone olun.

10:37 Bu gerçekten inanılmaz. Hikayenin o kısmını dinlediğimde çok etkilenmiştim.

3. bölüm: Obezite Değil, Kas Problemi

10:42 Çünkü biliyorsun özellikle bugünlerde Alzheimer hastalığına baktığında her üç kişiden ikisi kadın. Sürekli diyet yapanlar kadınlar. Protein yemekten

10:51 korkanlar yine kadınlar. İnsanlarla konuşurken yaşadığım hayal kırıklığını bazen nasıl anlatacağımı bile bilmiyorum. Ben bir beslenme uzmanı

10:59 değilim ama kendi hikayemi açıkça paylaştığım için insanları etkileyen biri haline geldim. 20 yıldır ayığım. Bu yüzden insanlar benim olayları

11:08 değerlendirmelerime, dürüstlüğüme ve antrenman disiplinime güveniyor. Ben de onlara yardımcı olmaya çalışıyorum.

11:13 Çünkü biliyorsun aslında her şey birbiriyle çok bağlantılı. Peki sen bütün bunları nasıl bir araya getiriyorsun? Sanırım muscle centric

11:21 medicine yani kas merkezli tıp senin tescilli yaklaşımın. Bir danışanla nereden başlıyorsun? İlk baktığın şey kas mı?

11:29 Aslında pek çok şey yapıyoruz. Ben hala aktif olarak hasta görüyorum. Strong Medical adında bir teletıp kliniğim

11:36 var. Bir de New York'ta aslında Long Island'da Forever Strong Center var.

11:41 Yine birçok farklı şey yapıyoruz. Çünkü kas sağlığına bütüncül bakıyoruz.

11:46 Hastalara anketler uyguluyoruz. kas kütlesini değerlendiriyoruz. Bunun için bazen MR bazen de başlangıç seviyesini

11:54 anlamak için DEXA kullanıyoruz. Tabii kan testlerine de bakıyoruz. İlginç olan şu: İnsanların obezite ile ilişkilendirdiği hastalıklar var.

12:03 Metabolik sendromu duymuşsundur.

12:05 Dinleyicilerin için açıklayayım. Yüksek trigliserit, yüksek kan şekeri, hipertansiyon ve geniş bel çevresi metabolik sendromun göstergeleridir.

12:15 İnsanlar da buna bakıp bu vücut yağının göstergesi demek ki sorun fazla yağ der ama değil. Bu aslında bir kas sorunu.

12:24 Doktorunun istediği kan testlerinde bazı değerler normal değilse oradan kasla ilgili bir problem olup olmadığını

12:31 anlayabilirsin. Yani kas sorununu kan sonuçlarında görebilirsin. Aynı zamanda hissedebilirsin de. Çünkü kendini güçsüz hissedersin. Bir de şunu düşünüyordum.

12:42 Kaç kadın hayatı boyunca keşke bir kez barfiks çekebilseydim ya da düzgün bir şınav yapabilseydim diye düşünüyor.

12:49 Kadınlar olarak güce odaklanmazsak onu kaybetmek çok kolaylaşıyor. Özellikle yaş aldıkça kas dokusunda değişiklikler

12:57 oluyor. Unutma burada başlı başına bir organ sisteminden söz ediyoruz. Bu yüzden bunlar gerçekten çok kritik hale

13:05 geliyor. Bir hasta bize geldiğinde kası etkilemenin temel olarak üç yolu olduğunu biliyoruz. İlki beslenme. Şimdi çok şaşıracaksınız ama ne kadar

13:13 hareketsizseniz o kadar fazla proteine ihtiyacın var. İnsanlar proteine sadece sporcuların ihtiyacı olduğunu düşünüyor.

13:21 Aslında ne kadar hareketsizsen, ne kadar çok oturuyorsan ki bu zaten sağlıksız bir durum. Kasının protein ihtiyacı da o

13:28 kadar artıyor. Çünkü sağlıklı ama hareketsiz bir insan diye bir şey yok.

13:33 İkinci konu ağırlık antrenmanı ve bizim gördüğümüz kadarıyla insanların en az %50'si düzenli olarak ağırlık antrenmanı

13:41 yapmıyor. Kas sağlığını desteklemenin bir diğer yolu da bu. Sonra bir de hormonal tarafı var ki biliyorsun bu konuda epey tartışma var. Hormonlar kas

13:50 kütlesini etkiliyor mu? Kas kaybını etkiliyor mu? Hormon desteği nasıl bir rol oynuyor? Bunun etrafında pek çok

13:56 farklı konu var ama genel olarak baktığımızda üç ana başlık bunlar. Tabii daha fazlası da var. İnflamasyon var.

14:04 Bağışıklıktan bahsettin. Ama büyük resme baktığında kalbi sağlıklı tutan prensiplerle kası sağlıklı tutan

14:12 prensipler aslında aynı. Kemiği sağlıklı tutan prensiplerle kası sağlıklı tutan prensipler de yine aynı. Ben çok ilginç

14:20 bir şey yaşadım. Geçen yıl bir ameliyat oldum ve 3 ay boyunca ağırlık çalışmam yasaktı. Birkaç hafta sonra kardiyo

14:28 yapmama izin verdiler. Ama biliyorsun vücuttaki o garip dolgunluk ya da şişkinlik adına ne dersen de bir türlü

14:35 gitmedi. Koşabiliyordum, yürüyebiliyordum. Hafif tempoda koşabiliyordum. Her şeyi yapıyordum ama ağırlık kaldırmaya başladığım anda vücudumda inanılmaz bir değişim oldu.

14:47 Aynaya baktığımda bunu net bir şekilde görebiliyordum. İşte o zaman şuna gerçekten inandım. Kilo vermek isteyen kadınlar için ağırlık çalışmak çok

14:55 ilginç bir şekilde vücudu bir anda toparlıyor ve seni daha küçük gösteriyor. Bu neden oluyor? Aslında burada bahsettiğin şey vücut kompozisyonunun yeniden şekillenmesi.

4. bölüm: Sarkopenik Obezite Nedir?

15:06 Kas dokusu daha yoğundur. Ama senin özelinde bu değişimin nedeni sıvı dengesi, glikojen ya da kısa sürede değişebilen başka birçok faktör

15:15 olabilir. Zaman içinde baktığında ise kasın yapısı tabii ki yağın yapısından çok farklıdır ve aralarında ciddi bir

15:23 yoğunluk farkı vardır. Ben şunu düşünüyorum. Yeni bir salgın dönemine girmek üzereyiz. Obezite zaten var ama

15:30 bence şimdi sarkopeni ya da sarkopenik obezite salgınıyla karşı karşıya kalacağız. Bunun anlamı çok basit. Aynı

15:38 boyda ve aynı kiloda iki insanın vücut kompozisyonları birbirinden tamamen farklı olabilir. Mesela iki kişi de 90 kilo olabilir. Biri çok kaslıdır.

15:47 Diğerinin ise kas kütlesi çok düşük.

15:49 Vücut yağ oranı çok yüksektir. Bunu böyle düşünebilirsin. Aynı boyda ve aynı kiloda iki kişi ele alalım. Diyelim ki

15:56 ikisi de 90 kilo ama 90 kilo olan kaslı biriyle %40 vücut yağına sahip 90 kiloluk diğer kişi birbirinden tamamen

16:05 farklı görünür. Yani aslında mesele kilodan çok vücudun neyden oluştuğudur.

16:10 Bazı notlar aldım. Mesela her şeyi ölçüyoruz. Yağ oranını ölçüyoruz.

16:15 Vücudumuzda ne kadar su var? Hücre içi su ne kadar? Kemik yoğunluğu ne durumda?

16:19 Hepsine bakıyoruz. Ama nedense aklımıza pek şu gelmiyor. Bir de bakalım ne kadar kas kütlen var. Peki bunun için belirli bir ölçü var mı? Yani şu boyda şu kiloda

16:28 birinin şu kadar kası olmalı diyebileceğimiz bir şey var mı? Bu zor bir soru. bence herkesin sorduğu bir soru ama gerçek şu ki cevaplaması

16:37 kolay değil. Çünkü herkes için geçerli tek bir ideal sayı yok. Ama tabii kötü olanın neye benzediğini biliyoruz.

16:43 sarkopeni ya da ileri derecede kas kaybına doğru gittikçe risk artıyor.

16:47 Mesela kas oranı %20'nin altına düştükçe bu oran ne kadar azalırsa tüm nedenlere bağlı ölüm riski de o kadar ciddi

16:55 biçimde yükseliyor. Kas kaybı insanların kanser kakeksiden hayatını kaybetmesinin nedenlerinden biri. Ama sorunun diğer tarafına gelirsek sağlık

17:04 için neyin ideal olduğunu tahmin edebiliyoruz ama elimizde kesin rakamlar yok. Bu verilerin çoğu toplum ortalamalarına dayanıyor. Literatüre

17:12 baktığında bir erkekte vücut ağırlığının yaklaşık %40'ının kas olduğu söylenir.

17:17 Kadınlarda biraz daha düşüktür. %30'lar civarında. Ben bunun ortalama olduğunu söyleyebilirim. Biz kendi kliniğimizde

17:25 %50'ye daha yakın oranlar görmeyi tercih ediyoruz ama yine de bu kişiden kişiye çok değişiyor. Kolay kas yapan biri

17:33 misin yoksa hayatın boyunca doğal olarak ince ve daha az kaslı olacak biri misin?

17:39 Bunların hepsi önemli ama benim görüşümü sorarsan %50'ye daha yakın diyebilirim.

17:44 Tekrar söyleyeyim. Bu benim kişisel görüşüm.

17:46 Klinik açıdan da bunu görüyorsun. Bir yandan senin ne kadar çok antrenman yaptığını da görüyorum. Kitabında kas merkezli longevity’den bahsederken

17:55 şöyle diyorsun. Kas kandaki glikozu kullanarak kan şekerini düzenliyor.

18:00 İnsülin duyarlılığını koruyor. Vücudun enerji ihtiyacına göre karbonhidrat ve yağ yakımı arasında verimli biçimde

18:08 geçiş yapmasını sağlıyor. Liste böyle uzayıp gidiyor. Bize biraz anlatır mısın Kas bütün bunları nasıl yapıyor?

18:14 Öncelikle şunu anlamak gerekiyor. Tıbbın tamamına baktığında sağlığımız için bundan daha fazla şey yapan ve genel

5. bölüm: Kas: En Güçlü Uzun Yaşam Organı

18:22 olarak hayatta kalma şansımızı bu kadar artıran başka tek bir faktör bulmak zor.

18:28 Ne kadar fazla sağlıklı kas kütlen varsa her türlü hastalığa karşı hayatta kalma şansın da o kadar yüksek oluyor. Önce

18:36 hareket kabiliyetinden, güçten ve herkesin zaten bildiği bütün bunlardan bahsettik. Ama kasın diğer görevlerine

18:45 benim için asıl büyüleyici olan taraf da buydu. Çünkü kas metabolizmanın merkezinde yer alıyor. Peki bununla ne

18:52 demek istiyorum? Çok pratik bir yerden başlayalım. Yediğin besinleri mesela karbonhidratları düşün. Bunların bir yere gitmesi gerekiyor. Karbonhidrat

19:01 yediğinde vücudun onu kullanıp kandan uzaklaştırması gerekiyor. Karbonhidratın gittiği ana yerlerden biri kas. Ne kadar

19:10 fazla kas kütlen varsa glikozun gidebileceği alan da o kadar fazla oluyor. Sana bir örnek vereyim. Uzmanlık

19:17 sonrası eğitimimi yeni tamamlamıştım ve New York'ta muayenehanem vardı. İlk hastalarımdan biri InBody ölçümüne göre

19:26 sanırım %18 vücut yağına sahipti. Yani gerçekten çok ince ve yağ oranı oldukça düşüktü. Ama kan şekeri tamamen

19:33 kontrolden çıkmıştı. Kan şekeri yüksekti. Trigliseritleri de yüksekti.

19:38 Ona baktığında ise her şey yolunda görünür diye düşünürdün. Fazla yemiyordu. Kendi deyimiyle diyetine de dikkat ediyordu. Ama sorun yağ değildi.

19:47 Sorun kastı. Kas kütlesini artırmaya ve onu antrenmana başlatmaya başladığımız anda kan şekeri düştü. İnsülin

19:55 duyarlılığı iyileşti. Birazdan bunların ne anlama geldiğini de açıklayacağım ama metabolik sağlık göstergelerinin hepsi

20:03 düzeldi. İskelet kasını bu kadar ilginç yapan şey şu. Diyelim ki sağlıklı bir insanda vücut ağırlığının yaklaşık

20:11 %40'ını kas oluşturuyor. Bir yürüyüşe çıktığında ya da birkaç squat yaptığında e karbonhidratları depolayabileceğin çok

20:20 büyük bir alanın oluyor. Vücut zaten böyle çalışacak şekilde tasarlanmış.

20:26 Mesela 100 gram karbonhidrat içeren standart bir öğün yedin. Sonra gidip oturdun. Hiç antrenman yapmıyorsun.

20:32 Hareket etmiyorsun ve bir gün önce de egzersiz yapmadın. O zaman bu yakıt gideceği bir yer kalmıyor. Kan şekeri

20:39 yüksek kalıyor. Zaman içinde pankreastan salgılanan insülin hormonu şekeri kandan alıp hücrelerin içine taşımaya

20:47 çalışıyor. Ama vücudun o glikozdan kurtulabilmek için gittikçe daha fazla, daha fazla ve daha fazla çalışması

20:54 gerekiyor. İşte buna insülin direnci diyoruz ama burada kasın iki ayrı görevi var. Birincisi glikozun gidebileceği bir

21:02 alan olması. İkincisi ise egzersiz sırasında insüline aynı şekilde ihtiyaç duymaman. Kasın insülinden bağımsız

21:11 olarak glikozu kandan alıp çalışan kas dokusunun içine taşıyabilen ayrı bir mekanizması var.

21:17 Ben sıkı antrenman yapıyorum ve bunu çok seviyorum. Gerçekten çok keyif alıyorum.

21:21 Ama sağlıklı bir kasa sahip olmak için yani senin anlattığın anlamda belki seninle benim gibi çılgınca barfiks'ler falan çekmeden de sağlıklı bir iskelet

21:30 kasına sahip olmak mümkün mü? Kasın içinde yağ birikmeden sağlıklı kalmak için ne yapmak gerekiyor? Mesela yoga ya da pilates yapan birçok insan görüyorum.

21:39 Gayet iyi görünüyorlar. Belli bir miktar kasları da var. Bunun için genel bir kılavuz takip edilebilecek belli bir ölçü var mı?

21:46 Evet. Kitapta bundan da bahsediyorum.

21:48 Çok iyi bir soru. Bence önce şunu anlamamız gerekiyor. Biz aslında neyi hedefliyoruz? Hedefimiz sağlıklı bir kas

6. bölüm: Doğru Ağırlık Antrenmanı Nasıl Olmalı?

21:55 dokusu oluşturmak ve bunu yapmanın milyonlarca farklı yolu var. Bazen insanların mutlaka çok ağır kaldırman

22:03 gerektiğini söylediğini duyarsın. Bazen de önemli olanın sadece toplam antrenman hacmi olduğunu söylerler. Ama asıl

22:11 peşinde olduğun şeyin kasa doğru uyarıyı vermek olduğunu anlarsan ki bu gerçekten çok önemli. O zaman seçeneklerin çok

22:19 daha fazla olduğunu görürsün. Bu biraz kek yapmak gibi. Kimse kek yapmanın tek bir doğru yolu olduğunu söylemez. Sana şimdi birkaç öneri vereceğim ama bunu

22:27 farklı kek tarifleri gibi düşünebilirsin. Bir sürü kek var ama sonunda istediğin şey iyi bir kek. Kas için de aynı şey geçerli. Benim önerim

22:36 haftada en az 3 gün tüm vücudu çalıştıran bir antrenman yapmak. Tabii ne kadar ileri seviyedeysen programın o kadar daha spesifik hale gelir. Ama önemli olan kendini gerçekten zorlaman.

22:46 Biz buna bir ya da iki tekrar yedekte bırakmak diyoruz. Yani seti bitirdiğinde aslında en fazla bir ya da iki tekrar daha çıkarabilecek durumda olmalısın.

22:54 tekrar sayısı 6 ile 15 arasında olabilir. Özellikle ileri yaştaki insanlar için arada çok büyük bir fark varmış gibi görünmüyor. Mesela bizi

23:03 dinleyen biri 55 yaşında olsun ve hayatında hiç ağırlık kaldırmamış olsun. Sakatlanmaktan korkuyorum diyebilir.

23:10 Bence bu çok anlaşılır. Ağırlık kaldırıp 6 tekrar yapmak gözünü korkutuyorsa 15 tekrar yaparak da çok benzer bir uyarı

23:17 elde edebilirsin. Anlamamız gereken şey bu. Aynı sonuca ulaşmanın birden fazla yolu var. Yani haftada 3 gün vücudu yorulma noktasına kadar zorlamak

23:25 gerekiyor. Tüm vücut antrenmanı olabilir. Dört egzersiz her biri üç set olabilir. Sonuçta toplam antrenman hacmi önemli hale geliyor. Benim için bu

23:33 vazgeçilmez. Üstelik insanların spor salonunda başlaması da gerekmiyor. Kendi vücut ağırlığınla başlayıp zamanla ilerleyebilirsin. Bir sonraki seviye ise

23:42 yüksek yoğunluklu interval antrenmanı eklemek. Direnç antrenmanı önerileri ile ilgili zaten çok fazla bilgi var ve bu konuya çok uzun zaman ayırmak

23:50 istemiyorum. Çünkü bence e insanların çok daha az konuştuğu başka önemli noktalar var. Mesela herkes zon

23:57 kardiyodan bahsediyor ama benim Zone 2 seviyemle seninki aynı değil. biraz belirsiz bir kavram ve bu konudaki

24:04 bilgilerin büyük kısmı atletik dünyadan geliyor. Bu yüzden benim gibi biri için her zaman çok anlamlı olmayabiliyor ama

24:12 yüksek yoğunluklu interval antrenman konusunda Martin Gibala'nın laboratuvarından ve Stu Philips'in çalışmalarından gelen veriler şunu

7. bölüm: HIIT mi, Zone 2 mi?

24:20 gösteriyor. Çok kısa sürede yüksek yoğunluklu antrenman yaparak bile güçlü sonuçlar elde edebilirsin. Haftada bir ya da iki kez 10–20 dakika olabilir ya da

24:29 haftada sadece bir kez 4 dakika boyunca maksimum efor göstermek olabilir. Yani bunu yapmanın da birçok farklı yolu var.

24:36 Hoşuma gitti. Gittikçe kısalıyor. 10 dakikadan 4 dakikaya indi.

24:40 Ben bunu özellikle böyle tasarladım. Bu konuşmayı da bilerek bu şekilde kurguladım. Çünkü insanların söylediği ilk şey şu oluyor. Nereden başlayacağım?

24:49 Bu çok karmaşık. Tamam diyelim. Biri bize geliyor ve şöyle diyor: "Doktor hanım, benim hiç vaktim yok. Daha yeni ayık oldum. Adsız Alkolikler

24:57 toplantılarına çok zaman ayırıyorum. Ya da hayatımda ilgilenmem gereken başka şeyler var. Antrenman yapmaya vaktim yok. Biz de şunu söyleriz. Motivasyonun

25:05 gelmesini bekleyemezsin. Bir de şöyle deriz. Sağlığın için buna vakit ayıramıyorsan hastalandığında o vakti nasıl bulacaksın? Bence çok önemli bir

25:13 nokta. Üçüncü konu da şu. Bunun çok uzun sürmesi gerekmiyor. Yani 4 dakika boyunca tamamen maksimum eforla

25:20 çalışabilirsin. Kendini gerçekten sonuna kadar zorlarsın. artık devam edemeyecek hale gelirsin. Yeni başlıyorsan bunu

25:27 özellikle önermem tabii. Sonuçta ben burada kimsenin doktoru değilim ama bunları düşünmemiz gerekiyor. Çünkü güç,

25:34 patlayıcı kuvvet ve bütün bu özellikler onları korumazsak zamanla azalıyor. Ama bence daha da önemlisi gün içine küçük

25:42 egzersiz anları serpiştirmek. Bir tür hareket yaparsın ve süreyi sıkıştırırsın. Ne kadar az vaktin varsa o kadar çok tüm vücudu çalıştıran

25:50 hareketler seçersin. Mesela kocam haftada 100 saat çalışıyorsa eline bir kettlebell alıp 10 dakikalık bir devre yapabilir. Swing yapar, pres yapar,

25:59 yürüyüş yapar, yana lunge yapar. Farklı hareketleri arka arkaya koyar. Çünkü uzun uzun antrenman yapacak vakti yok.

26:06 Ama o 10 dakikalık çalışma bazen 45 dakika ya da bir saat süren bir antrenmandan çok daha odaklı ve verimli olabilir. Bir de gün içinde bu küçük

26:14 egzersizleri yapmak çok önemli. Mesela gün sonuna kadar toplam 100 şınav çekmiş olabilirim. Bunu onar tekrardan 10 set

26:22 halinde yaparım. Yani gün boyunca insanların her zaman yapabileceği küçük hareket anları, küçük egzersiz

26:29 fırsatları mutlaka vardır. Instagram'da takip ettiğim bir podcaster var. Her podcast kaydının arasında gidip Barfiks demirine asılıyor ve birkaç tekrar

26:37 yapıyor. Bunu görünce gerçekten çok etkilendim. Benim de balkonumda her türlü spor ekipmanı var. Barfiks tutacakları da öylece duruyor. Ben de kendi kendime tamam artık benim de

26:46 başlamam lazım dedim. Bir seferinde 3 tane sonra 5 tane başka bir sefer 4 tane böyle gün içine yayarak yapmak bile gerçekten fark yaratıyor. Peki yüksek

26:53 yoğunluklu interval antrenman dediğinde bunun mutlaka koşu olması gerekmiyor değil mi? Anladığım kadarıyla daha kısa ve yoğun çalışmalar da olabilir. Yok ben

27:01 koşmam. Bu çok iyi bir nokta. Bunu söylemene sevindim. Sprint interval antrenmanı var. Burada tamamen maksimum

27:08 eforla çalışıyorsun. Bir de yüksek yoğunluklu interval antrenman var. Bunu da maksimum eforunun mesela VO2 maxinin

27:17 yaklaşık %85'i gibi düşünebiliriz. Daha basit söyleyelim. Maksimum eforunun %85'i.

27:23 Ama kim gerçekten kendi %85'ini biliyor ki? Ben bile tam olarak bilmiyorum ama mesela SkiErg'ta 30 saniye boyunca var

27:32 gücümle çalışıp performansım düşmeye başladığında artık bittiğimi biliyorum.

27:37 İşte bu maksimum eforlu sprint interval antrenmanı. Bir de bir derste kalp atış hızın oldukça yükselmişken hala biraz

27:45 konuşabildiğin antrenman var. Bu ise farklı bir yüksek yoğunluklu interval antrenman türü. Bir diğer önemli nokta da kendine karşı dürüst olmak ve

27:53 performansını takip etmek. Ben artık sürekli takip etmiyorum ama başlangıçta bir ölçütün olması iyi. Gerçekten çok mu çalışıyorum yoksa bana mı öyle geliyor?

28:04 Belki antrenman sırasında telefonumla uğraşıyorum ya da başka şeylerle bölünüyorum. Mesela kürek ergometresinde 500 metreyi iki dakikanın altında

28:12 tamamlamayı deneyebilirsin. Herkes kendi seviyesine göre böyle bir ölçü seçebilir. Kürek ergometresinde ya da SkiErg'te süreye ve mesafeye bakarsın.

28:22 Biraz efor gösterirsin ve nereden başladığını görürsün. Sonra da bunu nasıl geliştirebileceğine bakarsın. Çok ciddi bir sporcu değilsen ve özel bir

28:30 hedef için antrenman yapmıyorsan bunu yapmanın tek bir doğru yolu yok. Ve biraz eğlenceye ve esnekliğe de yer olabilir tabii.

28:38 Şimdi kasla beslenmeyi birleştirmek istiyorum. Çünkü doğru beslenme olmadan çok fazla şey yapabileceğini sanmıyorum.

28:46 Bununla birlikte önce sağlıksız kastan başlamak istiyorum. Çünkü bunun kötü beslenmeyle ortaya çıktığını

28:54 düşünüyorum. Peki sağlıksız kas nedir ve neden kötüdür?

28:59 Benim açımdan sağlıksız kas hareketsiz kastır. Hareket etmeyen ama sağlıklı kalan bir kas diye bir şey yok.

8. bölüm: Sağlıksız Kas Nasıl Oluşur?

29:05 18 yaşında bile olsan aktif değilsen kasın insüline karşı daha dirençli hale gelir. Vücudun kan şekerini kontrol

29:14 etmek için giderek daha fazla insüline ihtiyaç duyar. Bu da istediğimiz bir şey değil. Bunun yerine kas sağlığına uygun

29:22 şekilde beslenmek gerekir. Birazdan bunun ne olduğunu anlatacağım. Ama sağlıksız kas zaman içinde Wagyu eti gibi

29:31 içine yoğun şekilde yağ işlemiş bir dokuya dönüşebilir. Ben geriatri eğitimi aldım ve baktığımız şeylerden biri MR

29:41 görüntüleriydi. Bu dokunun giderek ne kadar yağlı hale geldiğini görebiliyorduk.

29:47 Tahmin edebileceğin gibi bu yağlanma kasın gücünün ve kuvvetinin yerini almaya başlar. Çünkü dokunun içine çok fazla bağ dokusu ve yağ girer.

29:57 Mitokondri sayısı azalır. Yakıta erişim kapasitesi düşer ve zamanla doku fibrotik hale bile gelebilir. Sonuçta

30:05 yine söylüyorum bu başlı başına bir organ sistemi. Peki bu nasıl oluyor?

30:10 Zaman içinde oluyor. Sende olup olmadığını nasıl anlarsın? Güçsüzleşirsin. Dengen bozulmaya başlar.

30:18 Tabii dengeyi etkileyen birçok şey var.

30:21 Kulak olabilir, beyin olabilir ama kan testlerinde de değişiklikler görürsün. Obezite ile birlikte gördüğümüz birçok bulgu

30:29 sağlıksız kasla da bağlantılı olabilir ama her zaman güçlenebilirsin. Her zaman gelişebilirsin. Özellikle şimdi giderek

30:37 daha fazla gördüğümüz şey şu: Sadece hareket etmek bile vücut kompozisyonun değişse de değişmese de kas sağlığını

30:46 iyileştiriyor. Bunu dinleyen insanlar için bu gerçekten çok önemli. Çünkü çok hayal kırıklığı yaşıyor olabilirler.

30:54 Menopoza girdim. Vücut kompozisyonum tamamen bozuldu diyebilirler. Sonra da güçlenemiyorsam, kas yapamıyorsam

31:03 antrenman yapmanın ne anlamı var diye düşünebilirler.

31:07 Ben de şunu söylerim. Sadece o tekrarı yapmak bile sağlığını iyileştirir. Çünkü kan şekerini düşürür, insülin

31:14 duyarlılığını artırır ve vücutta dolaşan miyokinler adı verilen moleküllerin salgılanmasını sağlar. Yani sadece hareket ederek bile daha sağlıklı hale gelirsin.

31:25 Ben bunu seyahat ettiğimde de çok net görüyorum. Mesela bir hafta hem hastaydım hem de seyahatteydim. Bu yüzden hiç egzersiz yapamadım.

31:34 Performansın ne kadar hızlı geriye gidebildiğini hemen fark ediyorsun.

31:38 Gerçekten çok ilginç. Yani bunu sürekli yapman gerekiyor. Ama kadınlardan da erkeklerden de çok sık şunu duyuyorum.

31:45 Hayatlarının bir döneminde spor yapmışlar ya da sportiflermiş. Sonra da benim kas hafızam çok iyi. Şimdi vaktim

31:53 yok ama zamanı gelince yeniden başlarım diyorlar. Yani burada konuştuğumuz insanlar aslında hareketsiz olanlar

32:00 değil mi? Kaslarının hala orada olduğunu düşünüyorlar. Kendilerini aktif sayıyorlar. Hatta dışarıdan hala iyi

32:07 görünüyorlar. Ama o kasları aslında kullanmıyorlar.

9. bölüm: Kas Hafızası Gerçek mi?

32:11 Burada sana iki şey söyleyeceğim. bu konu ilginç. Çünkü hepimizin çevresinde buna örnek olabilecek insanlar var.

32:18 Lisede gerçekten çok sıkı antrenman yapan kişileri düşün. Belki jimnastikçiydiler. Belki kısa mesafe koşucusuydular. Yıllar sonra onlara

32:26 baktığında hala daha fit göründüklerini fark ediyorsun. Hani bakıp bu vücudu hala nasıl koruyorsun diyorsun.

32:33 Gerçekten şaşırtıcı. Mesela çocuklar genç yaşta aktif olup kas geliştirdiğinde ve kas sağlığına önem verdiğinde ileride kardiyometabolik

32:43 sorun yaşama ihtimalleri çok daha düşük oluyor. Bunun bir kısmı tabii alışkanlıklar ve davranışlarla ilgili

32:50 ama bence bir kısmı da genç yaşta kas dokusunu bu şekilde geliştirmekle doğrudan bağlantılı. Bunu biraz temkinli söylüyorum. Çünkü hiçbir zaman geç

32:59 değil. Ama gençken kendi potansiyelini zorlamış olan insanlar için ileride yeniden toparlanmak belki biraz daha kolay oluyor. Bence bu önemli bir nokta.

33:09 Kas hafızasından bahsettiğimizde bunun bir kısmı bisiklete binmek gibi daha çok motor ve sinir sistemi hafızasından söz

33:16 ediyoruz. Bunlar öğrendiğimiz hareket kalıpları. Sen de ben de ayakkabımızı bağlarken nasıl bağlayacağımızı

33:24 düşünmüyoruz. Çünkü bunu biliyoruz. Bu bir hafıza, bir motor hafıza, bir de hücresel hafıza diye bir kavram var. Ve

33:32 bunun nasıl çalıştığına dair öne sürülen iki farklı mekanizma bulunuyor. Amma kası korumanın en iyi yolu görünen o ki birincisi antrenmanı hiç bırakmamak.

33:42 Tabii hepimiz hayatın bazı dönemlerinde ara verdiğimizi biliyoruz ama klinik deneyimime göre daha önce gerçekten emek

33:50 vermiş ve kas geliştirmiş kişiler ara verdikten sonra çok daha hızlı toparlanabiliyor. Yaşlanmada da

33:57 katabolik kriz modeli denen bir kavram var. İnsanlar yaşlanmanın düz bir çizgide ilerlediğini düşünüyor. Yani

34:06 zamanla sürekli ve düzenli bir düşüş olduğunu sanıyorlar. Ama aslında öyle değil. Genellikle insanların hayatında

34:13 belirli kırılma anları oluyor. Grip oluyorlar, bacaklarını kırıyorlar ya da başka bir şey yaşanıyor ve bir süre hareket edemiyorlar. Sonrasında

34:21 toparlanmaları çok daha zor hale geliyor. Çünkü kas kaybediyorlar, güç kaybediyorlar, kas hacmi kaybediyorlar.

34:27 Ve yaşlanan kası yeniden toparlamak için senin de söylediğin gibi doğru beslenme ve doğru uyarı yoksa bunu geri kazanmak

34:36 çok daha zor oluyor. Yaşlanan kasın ihtiyaç duyduğu iki temel uyarı var.

34:41 Biri protein, özellikle de aminoasitlerden biri olan lösin, diğeri ise direnç antrenmanı.

34:49 Gear. Bu iki uyarı kas sağlığı için gerçekten kritik. İnsanlar bunu duyunca, "Aman tanrım, peki şimdi ne yapmam

34:57 gerekiyor diye düşünebilir. Yaş aldıkça daha az değil. Daha fazla proteine ihtiyacın var. Üstelik tek seferde

10. bölüm: Yaşlandıkça Neden Daha Fazla Protein?

35:04 tükettiğim protein miktarının da artması gerekiyor. Tabii ileri yaşta olup gün boyunca zaten çok yüksek miktarda

35:12 protein tüketiyorsan bunun çok büyük bir önemi olmayabilir ama veriler insanların böyle beslendiğini göstermiyor. Verilere

35:19 göre ortalama bir kadın günde yaklaşık 75 gram, ortalama bir erkek ise 90 gram civarında protein tüketiyor. Bu çok

35:28 yüksek bir miktar değil. Benim bakış açıma göre günde 100 gramın altı optimuma yakın bir seviyede bile değil.

35:35 Bayağı yüksek 100 gram. Minimum bu.

35:39 Bunu duyunca insanların tabii ki gözü korkacak.

35:43 Az proteinle kas yapılır mı veya kas kütlesi korunabilir mi?

35:48 Bunu korumaya devam edebilirsiniz. Yine bu oldukça çetrefilli bir soru.

35:56 Mesela sana bir örnek vereyim. Artık çok iyi aminoasitler, çok iyi lösin takviyeleri var. Diyelim ki yeterli

36:04 miktarda lösin alıyorsun. O zaman ne olur?

36:08 Lösinle kas yapılmaz. Hayır, bu harika bir soru. Sorunun devamını dinleyeceğim.

36:12 Çünkü bu soru herkesin aklında olan bir soru. Tamam. Sorunu tamamla Esracığım. Pardon.

36:19 Kısacık araya gireceğim. Şu an beni duyuyorsanız Ayık Kafayı izlediğinize eminiz. Peki abone misiniz? Bir kontrol

36:26 eder misiniz? Çok net bir şekilde abone sayımız programa davet ettiğim doktorları ikna etme gücünü sağlıyor.

36:33 Alanında dünyanın en iyi isimlerini burada izlemek için kanala abone olun.

36:38 Çünkü bu gerçekten zor. Sabah üzerinden gidelim. Mesela ben uyanıyorum ve aç olmuyorum. Akşam 6 7 gibi protein

36:47 ağırlıklı bir yemek yiyorum. İyi bir porsiyon köfte, biftek ya da tavuk gibi bir şey oluyor. O yüzden sabah kalkar

36:55 kalkmaz yemek yemeye hiç hazır hissetmiyorum. Ben ne yapıyorum? Tadı hoşuma gittiği için kolajen tozu

37:02 kullanıyorum. Diğer protein tozlarını pek sevmiyorum. İçine de bir sürü aminoasit ekliyorum. Sonra seni bir

37:10 konuşmanda kolajen bir protein kaynağı değil derken duydum ve gerçekten çok

37:17 moralim bozuldu. Eyvah dedim. Ben şimdi ne yapacağım? Gerçekten fena halde hayal kırıklığına uğradım.

37:25 Evet. Bu çok iyi bir nokta aslında.

37:27 Burada konuştuğun şey proteinin kalitesi. Protein 20 farklı aminoasitten oluşuyor ve bana çok ilginç geliyor.

11. bölüm: Kolajen Neden Yeterli Değil?

37:34 Çünkü biz proteinden sanki tek bir şeymiş gibi bahsediyoruz. İşte protein tek bir sayı gibi ama değil. Protein 20

37:42 farklı aminoasitten oluşuyor ve bunların her birine farklı miktarlarda ihtiyacımız var. Bir aminoasit glutatyon ve antioksidan

37:50 üretimi için önemli. Bir diğeri mesela arjinin damarların genişlemesine yardımcı oluyor. Treonin gibi başka bir

37:57 aminoasit bağırsakta müsin üretimi için önemli. Lösin ise kas yapımını tetiklemek açısından kritik. Yani

38:04 birbirinden farklı görevleri olan tüm bu aminoasitler var. Ama biz proteinden sanki tek bir kaynakmış gibi söz ediyoruz. Mesela kolajen. Kolajen

38:13 hidroksiprolin açısından zengin ama dallı zincirli aminoasitler açısından neredeyse tamamen yetersiz ve neredeyse

38:21 hiç triptofan içermiyor. Ama yine de paketin arkasında bir protein miktarı yazıyor. Bu da son derece yanıltıcı ve

38:28 kafa karıştırıcı olabiliyor. kadınlar ve genel olarak insanlar e yaş aldıkça bunu doğru yapabilmek biraz daha

38:35 zorlaşıyor. Hiçbir zaman geç değil ama fırsat penceresi daralıyor. Bu yüzden mümkün olduğunca erken kas yapmak ve o kası mümkün olduğunca uzun süre korumak seni çok daha iyi bir noktaya getirir.

38:46 Aa proteinle ilgili bir diğer önemli konu da 9 temel aminoasit olması. Bu çok önemli çünkü insanlar bunu anlarsa

38:54 kinoada protein var ya da bademde protein var dendiğinde kafaları karışmaz. Çünkü bir tavuk göğsündeki protein miktarına ulaşmak için yaklaşık

39:02 400 badem yemen gerekebilir. Ortada çok fazla bilgi dolaşıyor ama insanların anlaması gereken şu: dokuz temel

39:10 aminoasit var. Temel demek bunları mutlaka besinlerden almak zorundasın demek. Vücudun bunları kendi başına

39:18 üretemiyor. Mutlaka yemen gerekiyor. Ve bunlar genellikle yüksek kaliteli hayvansal protein kaynaklarında

39:24 bulunuyor. Yüksek kaliteli derken soya proteinini ya da bezelye proteinini küçümsediğim düşünülmesin. Benim için fark etmez. Asıl önemli olan aminoasit

39:34 miktarları ve dağılımı. Kas yapmak için temel aminoasitlerin de diğer aminoasitlerin de hepsine ihtiyacım var.

39:40 Sadece lösin alıp kas yapımını tetiklemeye çalışmak iyi ya da faydalı bir yöntem değil bu. Anahtarı kontağa takıp arabayı çalıştırmaya benziyor.

39:49 Motor çalışıyor ama deponda benzin yoksa hiçbir yere gidemezsin. Peki bütün bu bilimi insanlar için nasıl çok basit ve

39:56 uygulanabilir hale getiriyoruz? Bunu rehber kitapta anlatıyoruz. İlk kitap Forever Strong. O işin manifestosu ve

40:04 bütün bilimsel altyapısı. Sonra da bunu günlük hayatta nasıl uygulayacağını anlatan pratik kısmı var. İlk yapman gereken kendi protein hedefini

40:12 belirlemek. Bunu hesaplayabilirsin. Ben hedef vücut ağırlığının her bir poundu için 1 gram protein alınmasını tercih

12. bölüm: Günlük Protein Stratejisi

40:19 ediyorum. Sonra özellikle günün ilk ve son öğününü protein açısından optimize etmeye odaklanıyorsun. Çünkü ilk öğünü

40:26 doğru yaparsan ki bu konudaki ilk çalışmalardan bazılarında ben de yer aldım. İnsanların nasıl hissettiği gerçekten tamamen değişebiliyor.

40:36 Bir şey sormak istiyorum. Çünkü Stacy Sims dinlediğim kadarıyla kas sentezi için proteini 2 saatlik bir zaman dilimi içinde almak gerekiyor gibi görünüyor.

40:47 Peki benim gibi biri ne yapmalı? Ben güne kortizol nedeniyle mesela biraz yoğurtla genelde hindistan cevizi yoğurduyla başlıyorum. Takviyelerimi alıyorum. Kolajenimi içiyorum. Sonra

40:55 saat 11 gibi gerçekten proteinimi yiyorum. Dört yumurta yiyorum. Yanına başka şeyler ekliyorum. Yani protein açısından iyi bir öğün oluyor. Peki burada kaçırdığın bir zaman aralığı var

41:04 mı? Proteini mutlaka uyandıktan sonraki ilk bir ya da 2 saat içinde mi yemek gerekiyor?

41:09 Öncelikle Stacy daha çok performans üzerine konuşuyor. Çalışmalarının odağında da bu var ve genel nüfusla sporcular arasındaki farkı özellikle

41:18 vurguluyor. Elit bir sporcuysan muhtemelen her detay önemlidir. Ama senin yaptığın şeye gelirsek ben kortizol konusuna çok katı değilim.

41:29 Hamile kalmaya çalışıyorsan aç kalmamanın bir faydası olabilir. Ya da kendini çok stresli hissediyorsan bunu

41:37 da anlayabilirim. Ama ilk öğününde Hindistan cevizi yoğurdu yiyorsan içine

41:43 Perfect Amino eklerdim. Çünkü anladığım kadarıyla Hindistan cevizi, yoğurdu yiyorsun ve bu düşük kaliteli bir

41:52 protein kaynağı. Yani sırf bir şey yemiş olmak için tüketiyorsun ama aldığın şeyin büyük kısmı aslında karbonhidrat

42:00 oluyor. Ben ilk öğünümü bu şekilde yapmazdım. Ben olsam hayır hayır yapıyorum. İçine perfect

42:08 amino karışımını ekliyorum ve fazlasını koyuyorum yani. Evet bunu yapıyorum.

42:13 Aa harika. O zaman bence yaptığın şey gayet iyi. O aminoasitleri güne başlarken almak gerekiyor. En azından

42:22 benim klinik deneyimimde gördüğüm kadarıyla özellikle kadınlarda yaş aldıkça aslında hepimiz yaş alıyoruz çok

42:29 şükür. Amaç vücut kompozisyonunu korumak ve hatta daha da iyileştirmek. Mesela Hindistan cevizi yoğurdu harika bir

42:37 seçenek. Biz sanırım Coconut CT diye bir marka kullanıyoruz. Gerçekten çok iyi.

42:41 Hiç denedin mi? Gerçekten inanılmaz. Çok lezzetli.

42:45 Evet. Ben de Kion aminoasitlerini kullanıyorum. İçinde farklı aminoasitlerin olduğu bir karışım. Bir de bazı takviyelerimi hindistan cevizi yoğurdunun içine karıştırarak yiyorum.

42:54 Evet. Ben de öyle yaparım.

42:57 Ardından kreatin falan işte ben şöyle yapıyorum. Tada göre değişiyor. Bazen Hindistan cevizi yoğurdu. Bazen de küçük bir sade yoğurt

43:05 yiyorum. süzme yoğurtnu çok seviyorum. Yo ben yine aç karnını antrenman yapıyorum ama ilk öğünüm günün

43:12 herhangi bir saatinde olabilir. Yani genellikle 9 gibi yemiş oluyorum. Bazen az miktarda bir şey yiyorum. Bazen de sadece temel aminoasitleri alıyorum.

43:23 Mesela biraz süzme yoğurt yiyorum çünkü protein oranı daha yüksek. Yarım kase kadar küçük bir porsiyon. Sonra örneğin

43:32 limonlu, lim aromalı ya da moka aromalı bir paket. Perfect Amino’yu suya karıştırıyorum. Yanında belki kahvemi

43:41 içiyorum. Bir de Perfect Aminoyu alıyorum. Böylece o öğünün besin yoğunluğunu artırmış oluyorum. Çünkü her zaman çok fazla yemek yemek istemiyorum.

43:50 Yani yediğim yemeğin hacmi az oluyor ama aldığım besinlerin kalitesi yüksek oluyor. Özellikle GLP-1 kullananlarda ve insanlar yaş aldıkça işta azalıyor.

44:01 Mesela sen dört yumurta yiyorsun ama dört yumurta kası yeterince uyarmak için gereken proteini sağlamıyor. Bunun için

44:10 6 yumurta yemen gerekir. Ben de 6 yumurta yemek istemem. O yüzden önünde aslında birkaç seçenek var. Dört

44:18 yumurtanın yanına başka bir protein kaynağı ekleyebilirsin. Dört yumurtayla birlikte protein shake içebilirsin ya da

44:26 dört yumurtanın yanına Perfect Amino ekleyebilirsin. Benim bildiğim kadarıyla o öğünün besin yoğunluğunu artırmanın

44:33 yolları bunlar. Aksi halde toplam protein miktarını artırman gerekiyor ve bence bu birçok insan için gerçekten

44:41 zor. Özetle ilk öğünde hedef 30 ila 50 gram protein.

44:45 Bunu nasıl hesaplıyorsun? O küçük kase süzme yoğurtnda çok fazla protein yoktur. Yani Perfect Amino karışımıyla

44:55 koca bir biftek yemek yerine kas protein sentezini tetiklemiş oluyorsun. Öyle mi? Kesinlikle. Mükemmel.

45:03 Bu Perfect Amino olabilir. Başka bir aminoasit karışımı olabilir ya da protein shake olabilir. Ben sabahları

45:10 çok fazla yemek yemeyi sevmiyorum. Şunu fark ettim. Fazla kilo veriyordum ve yeterince iyi toparlanamıyordum.

45:17 O yüzden insanların günlük hayatına uyacak pratik çözümler bulmak gerekiyor.

45:22 Özellikle GLP-1 kullananlarda insanlar yemek yemek istemeyebiliyor ama yine de o aminoasitleri almak zorundasın.

45:30 İnsanlar bana ama bizde aminoasit eksikliği ya da protein eksikliği yok diyerek itiraz ediyor. Bu doğru olabilir. Bildiğimiz anlamda bir

45:39 eksikliğimiz olmayabilir ama o zaman içinde kas kütlesi ve fonksiyon kaybı olan sarkopeni nedir? Bunu kanıtlamak da

45:47 kolay değil değil mi? Çünkü çok yavaş gelişiyor. Şöyle diyelim her 10 yılda ya da her yıl kas kütlenin %1'ini

45:55 kaybediyorsun. 10 yıllık yaşlanma sürecinde belki %8 kaybediyorsun. Bu yavaş ilerleyen bir süreç. Bu yüzden

46:02 sadece bir eksikliği önlemek için gereken minimum miktara bakamayız. Çünkü yaşlanmanın ortaya çıkardığı tablo hiç

46:09 iyi değil. Ben yaşlanmayla ilgili şunu görüyorum. Karbonhidrata ve obeziteye o kadar çok odaklanıyoruz ki insanların

46:17 gözümüzün önünde güçten düştüğünü görüyorum ve bunun böyle olması gerekmiyor. Yapılabilecek en kolay şey proteini doğru ayarlamak. Bu zor değil.

46:26 Abartılmış bir konu da değil. Aslında çok basit olabilir ama dinleyicilerin ya da izleyicilerin buradan iki şey

46:33 almasını istiyorum. Birincisi direnç antrenmanı yap. Bu organ sistemini uyarmak zorundasın. İkincisi, onu aminoasitlerle besle. Hepsi bu.

46:44 Yani bu gerçekten çok önemli. Kesinlikle haklısın. Biraz perimenopoz ve menopozdan konuşalım. Çünkü kadınlar için oldukça zor bir dönem. Üstelik

46:53 benim izleyicilerimin büyük çoğunluğu kadın. biliyorsun östrojen düşüyor, testosteron düşüyor, her şey düşüyor.

13. bölüm: Menopoz, Hormonlar ve Kas

47:00 Bir yandan doktorlar arasında hala ciddi bir direnç var ve birçok insan hormon kullanmak istemiyor. Peki bu durum kasları, kas yapımını ve kas protein sentezini etkiliyor mu?

47:10 Bu çok iyi bir soru. Ben perimenopoz ve menopoz sonrası kadınlarla yapılan bu çalışmaların bazılarında da çalıştım. Bu

47:17 kadınlar sadece beslenme ve egzersizle vücut kompozisyonlarını iyileştirdiler.

47:23 Biz de tam burada anlattığım şeyi yaptık. Protein miktarlarını minimum seviyeden daha ideal bir aralığa

47:30 çıkardık. Minimum miktar kilo başına 0,8 gram daha ideal aralık kilo başına 1,2

47:38 ila 1,6 gram hareket etmelerini sağladık. Karbonhidratlarını da dengeledik ve azalttık. Sonuçta

47:46 vücut kompozisyonları iyileşti. Kan şekeri kontrolleri düzeldi.

47:50 Trigliseritleri düştü. Birçok farklı alanda iyileşme gördük ve bu kadınların hiçbiri hormon kullanmıyordu. O yüzden

47:58 perimenopoz ve menopoz konuşmalarında beni endişelendiren şey şu: Hormonlar değişiyor mu? Evet, değişiyor. Bu

48:05 kaçınılmaz. Yeni yılın ve vergi gününün gelmesi gibi kesinlikle olacak. Ama bu vücudunun tamamen dağılacağı anlamına mı

48:14 geliyor? Hayır. Mesela annem menopoza girdiğinde kilosu hiç değişmedi.

48:20 İnsanlar bu genetiktir diyebilir ve belki öyledir. Ama hormon kullanmaya başlayıp kilo alan çok sayıda kadın da

48:27 tanıyorum. İnsanlar perimenopoz ya da menopoza girince otomatik olarak kilo alınacağını söylüyor. Ama ben bunun

48:35 kesinlikle her zaman doğru olduğunu düşünmüyorum. östrojen, estradiol ve testosterondaki değişiklikler nedeniyle vücut yağının dağılımı değişebilir.

48:45 İnsanlar özellikle karın çevresinde daha fazla yağlanma olabileceğini söyler ve bu olabilir ama mutlaka olacak diye bir

48:53 şey yok. Bence insanların şunu anlaması gerekiyor. Şu anda menopozla ilişkilendirdiğimiz bazı değişiklikler

49:01 aslında sadece hormonlarla ilgili olmayabilir. Yaşlanma sürecinin de bir parçası olabilir.

49:08 İnsan aktif değilse ve yaşlanmayla gelen değişikliklere bilinçli şekilde karşı koymuyorsa kas kütlesi ve güçteki bu düşüşler doğal yaşlanmayı da yansıtıyor.

49:20 Yani biri 50 yaşına geldiğinde kas kütlesinde %5'lik bir değişim görüyorsak bu 50 yaşına geldiği için mi oldu?

49:28 Menopoz nedeniyle mi oldu? Büyük ihtimalle bunun önemli bir kısmı yaşlanma süreciyile ilgili. Kadınlar için kreatini de sormak istiyorum. Çünkü

49:37 bu konuda çok şey konuşuluyor. Kas üzerindeki etkisini biliyoruz ama sen kreatinin beyin için kullanımını da özellikle vurguluyorsun. Aynı şekilde

49:45 kasım beyin üzerindeki etkisini de bize biraz anlatır mısın? Kasla beyin arasındaki bağlantı ne ve takviyeler beyni nasıl etkiliyor?

49:54 Evet. Bence önce şunu anlamak gerekiyor.

49:57 Beyinle kas birbiriyle bağlantılı. Kas için iyi olan şey beyin için de iyi. Ben bunu uzmanlık sonrası eğitimim sırasında

50:05 çok net gördüm. Çünkü alanımın bir kısmı geriatriydi. Tıptaki bilimsel eğitimim ve uzmanlık sonrası çalışmalarım

50:12 geriyatri üzerineydi. İnsanların beyin görüntülerine bakıyorduk. Ben de hafıza ve yaşlanma kliniğini yönetiyordum.

50:20 Alzheimer tedavisi, Parkinson ve benzeri hastalıklar sorumluluklarımız arasındaydı. Benim baktığım konu ise vücut kompozisyonuyla beyin fonksiyonu

50:29 arasındaki ilişkiydi. Üzerinde çalışmayı seçtiğim ve sonrasında bana verilen proje buydu. Gördüğüm şey şuydu. Vücut

50:37 yağ oranı yükseldikçe beyin fonksiyonları kötüleşiyordu. Aslında verilerin büyük kısmı BMI üzerinden geliyor ama vücut kitle indeksinin çok

50:46 iyi bir ölçüt olmadığını biliyoruz. Yine de yağ oranı arttıkça beyin fonksiyonunun kötüleştiğini görüyoruz.

50:53 Bunu biraz dikkatli söylüyorum. Çünkü insanlar buna çok kızabiliyor. Ama bir saniye beni dinlerlerse meselenin insülin duyarlılığı ile ilgili olduğunu

51:01 görecekler. Alzheimerdan bazen beynin tip 3 diyabeti olarak söz edilir. Yani beyin de insüline dirençli hale

51:09 gelebilir. Metabolik sağlığı iyileştirmenin en hızlı yollarından biri hareket etmek. Bu aynı zamanda beyin fonksiyonunu da doğrudan destekliyor.

51:19 Kan akışı üzerinden, miyokinler üzerinden iskelet kasını çalıştırdığında hücresel sinyaller ve peptit hormonlar salgılanıyor. Bunlar beyne gidiyor.

51:28 Adeta beyin için gübre gibi çalışıyor.

51:30 Yani kas aslında motor gibi. Onu çalıştırdığında beyindeki kan akışı değişiyor. Miyokinler salgılanıyor ve çok önemli birçok süreç devreye giriyor.

51:40 Sonra beslenme tarafına geçtiğimizde şunu düşünüyoruz. Hareketin beyin fonksiyonu için iyi olduğunu biliyoruz.

51:47 Hatta bunun vazgeçilmez olduğunu biliyoruz. Ne kadar hızlı hareket edersen o kadar hızlı düşünürsün. Beynin

51:53 hareketle ilgili olan kısmı gerçekten inanılmaz. Yani hareket etmezsen beynin de bir ölçüde körelmeye başlar.

52:02 Beyninde sadece hareketten sorumlu bir bölüm mü var?

52:04 Evet. Evet. Ve beyinde pek çok farklı bölüm var. Evet. Gerçekten çok fazla bölüm var. Mesela Homunculus dediğimiz

52:12 bir harita vardır. Tıp öğrencilerinin hepsi ellerin, dudakların ve kolların ne kadar büyük temsil edildiğini gösteren o

14. bölüm: 50 Yaş Sonrası Yürümek Yetmez

52:21 resmi bilir. Ama yine de beyin şu bölge sadece bunu yapar diye bu kadar basit çalışan bir yapı değil. Elbette broja

52:29 afazisi gibi bazı durumlar var ama beyin son derece karmaşık ve iyi çalışmayan bölgelerin görevlerini kısmen telafi

52:37 edebiliyor. Kreatine baktığımızda ise şunu biliyoruz. En azından kemirgenlerde dişilerin kreatin depoları erkeklerden daha düşük görünüyor.

52:47 Ama bunun hayvan çalışması olduğunu ve insanlarda verilerin hala gelişmekte olduğunu unutmamak lazım. Yani henüz

52:55 kesin bir sonuçtan söz edemeyiz. Daren Kend mesela bu konuda dünya çapında bir uzman ve muhtemelen yeni verileri

53:04 hepimizden önce görüyor. Ama görünen o ki kadınlar kreatin özellikle iyi yanıt verebiliyor. Kreatin beyinde ATP

53:12 kullanımını destekliyor. Yani sadece kas için değil, kas için genelde 3 ila 5 gramdan söz ediyoruz ama daha yüksek

53:21 dozların bilişsel fonksiyonlar üzerinde de etkisi olabilir. Özellikle perimenopoz döneminde yine de bunu

53:28 abartmak istemiyorum. Bana kreatin kullanıyor musun diye sorarsan evet kullanıyorum ama her gün 10 ya da 12

53:37 gram alıyor muyum? Hayır. Zaten bu miktarı sadece yiyeceklerden almak da neredeyse imkansız. Yanlış

53:44 hatırlamıyorsam 2 kilo ette yaklaşık yarım gram kreatin var. Günde 5 gram

53:51 alman gerektiğini düşünürsen bunun için gerçekten çok fazla et yemen gerekir.

53:57 Yaklaşık 2 pound etten 1 gram kreatin gelir gibi düşünebilirsin. Tabii etin pişmiş ya da çiğ olmasına göre değişir.

54:05 Bence kreatinle ilgili asıl ilginç olan şu olacak. Önümüzdeki dönemde bilişsel fonksiyon, depresyon ve hafıza üzerine

54:13 çok daha fazla kreatin çalışması göreceğiz. Ama bence en önemli nokta kreatinin iyi bir yaşam tarzıyla

54:20 birlikte kullanılması olacak. Asıl farkı yaratacak şeyin bu olduğunu düşünüyorum.

54:25 CLP1'den de bahsettiğin olmuştu. Galiba kliniğinde gerektiğinde sen de reçete ediyorsun. Çok saygı duyulan bazı

54:33 longevity doktorları doğru kullanıldığında özellikle enflamasyon üzerindeki etkileri nedeniyle bunun en

54:40 önemli longjeviti ilaçlarından biri olabileceğini söylüyor. Ama ben çok fazla yanlış kullanım görüyorum.

54:47 Neredeyse herkes anlamadığım bir nedenle kullanıyor gibi. Daha da önemlisi az önce konuştuğumuz diğer şeylerin

54:54 hiçbirine dikkat etmiyorlar. Sence bu yanlış kullanım krizi nereye gidiyor?

54:59 Çünkü bunun sonucu sadece metabolik açıdan sağlıksız olmak değil.

55:03 Sarkopeninin de ötesine geçip neredeyse anoreksiye varan bir tablo olabilir.

55:08 Sana benim bakış açımı söyleyeyim. Bunun birkaç katmanı var. Bence daha önce bu kadar etkili bir şey görmedik.

55:15 Olağanüstü olduğunu düşünüyorum.

55:17 gerçekten çok iyi çalışıyor ve aslında uzun zamandır da kullanılıyor.

55:21 Muhtemelen düşük dozlarda, endikasyon dışı kullanımda bazı longevity faydaları da olabilir. Longevity faydası derken

55:29 belki bunu biraz açmam gerekiyor. Hatta belki longevity doğru kelime değil. ama enflamasyonu azaltmak, kardiyovasküler sağlığı iyileştirmek,

55:38 HSRP gibi bazı verileri düşürmek kesinlikle faydalı. açlığı azaltıyor, bağımlılık davranışlarını azaltıyor. Şu

55:46 anda alkol kullanımı ve diğer madde bağımlılıkları için de araştırılıyor. Bu da çok ilginç. Çünkü beynin ödül sistemlerini etkiliyor. Bir başka konu

55:54 daha var. Hatta bunun üzerine baştan sona bir podcast yaptım. Sana ilginç bir şey daha söyleyeyim. Birkaç hafta önce GLP-1'ler üzerine ilk solo

56:03 podcastlerimden birini yaptım ve kadınlarla erkeklerdeki farklı etkilerinden bahsettim. GLP-1 kullanımı kadınları fazla kilolu bir erkekten

56:12 farklı etkiliyor. Fazla kilolu bir erkekte vücut yağını azaltıp testosteronu yükseltme ve bunun sonucunda cinsel isteği artırma

56:20 potansiyeli var. Ama kadınlarda en azından gördüğümüz kadarıyla ve deneyimsel olarak oldukça net biçimde

56:28 cinsel isteği azaltabiliyor. Yani bir kadın ya da herhangi biri bu ilaca başlamaya karar verdiğinde bunu

56:35 bilmiyorsa bir anda cinsel isteğinin kaybolduğunu fark edebilir. Aynı ilacı kullanan erkeğin ise cinsel isteği

56:43 artabilir. D. Bu gerçekten ilginç. Yani CLP1'lerle ilgili muhtemelen cinsiyete bağlı henüz bilmediğimiz bazı etkiler

56:52 var. Ama tekrar asıl soruna dönersek bunun nereye gittiğini düşünüyorum.

56:57 Anoreksi ihtimalini ben de düşündüm ama belki bu biraz uç bir senaryo.

57:02 Muhtemelen ilaca erişimin ne kadar kolay olduğuna da bağlı ama osteoporoz ve sarkopenik obezite açısından kaygılıyım.

57:09 Çünkü veriler insanların yaklaşık 2 yıl sonra büyük ihtimalle ilacı bırakacağını gösteriyor. Tabii şimdi ağızdan alınan

15. bölüm: Kadınların En Büyük Hataları

57:17 formlar geliyor. Farklı kullanım yolları geliştiriliyor ama diyelim ki biri 2 yıl sonra ilacı bıraktı ve vücut ağırlığının

57:24 %24'ünü kaybetti. Bunun %50'si kas olabilir, daha az da olabilir. Bu tamamen süreci nasıl yönettiğine bağlı.

57:32 GLP-1'lerin kas kaybı açısından kendine özgü özel bir etkisi yok. Ama sonuçta kişi başladığı noktadan daha kötü bir

57:41 durumda kalabilir. Bir süre iyi bir noktada olur. Sonra işler değişir. Benim asıl endişem kemik yoğunluğu. Bence en

57:48 korkutucu taraf bu olacak. Eğer kas kaybını ve kemik kaybını hızlandırıp bunu giderek daha genç yaşlara taşımaya

57:56 başlarsak gerçekten çok ciddi bir sorunla karşılaşacağız ve kimse buna hazır değil. Gerçekten hiç kimse hazır değil. Çünkü daha önce böyle bir durum yaşamadık. Benim asıl kaygım bu.

58:07 Aralıklı oruç hakkında ne düşünüyorsun?

58:09 Otofaji için yapılan uzun süreli açlıklar, aralıklı oruç. Bunlar kas kaybına neden oluyor mu? Yani şöyle, aralıklı oruç yapabilirsin.

58:18 Tabii bu da yeme süresini 8-9 saatlik bir pencereyle sınırlamak demek. Bunda bir sorun yok. Biz de öneriyoruz.

58:24 bağırsakları dinlendirmek için iyi görünüyor. Kalori kontrolüne de yardımcı oluyor. Tamam bunlar güzel ama daha ileri yaştaysan, antrenman yapmıyorsan

58:32 ve uzun süre aç kaldığın dönemler oluyorsa kasın katabolik hale gelir ve vücut o aminoasitleri kullanmaya başlar. D tehlikeli. Çünkü kas kütlesini

58:41 korumanın ne kadar zor olduğunu hepimiz biliyoruz. O yüzden aralıklı oruç yapacaksan mutlaka antrenmanda yapmalısın. Çünkü o kas dokusunu koruman

58:48 gerekiyor. Ben açıkçası uzun süreli açlıkları çok tercih etmiyorum. Otofaji yani eski hücrelerin temizlenmesi için de başka yollar olduğunu düşünüyorum.

58:57 Biraz urolitin A kullanabilirsin. Kardiyo. Ben de tam bunu merak ediyordum. Urolitin A'yı çok sevdiğini biliyorum.

59:03 Bize biraz aslında gerçekten favorim olan sadece iki ürün var. Komik ama öyle çok fazla takviye kullanmayı sevmiyorum. Gerçekten

59:10 sadece iki ürün var. Otofajiden bahsettiğinde benim özellikle kas açısından baktığım şey aslında mitofaji.

59:17 Yani yaşlanmış, işlevini kaybetmiş mitokondrilerin temizlenmesi. Benim için önemli olan bu. Çünkü yaş aldıkça

59:24 hücrelerin enerji santralleri olan mitokondriler düzgün çalışmamaya başlıyor. Egzersiz mitofajiyi desteklemenin yollarından biri aynı

59:32 zamanda mitokondri sağlığını da iyileştiriyor. Ama urolitin Ağ da inanılmaz bir bileşik. Bu bir postbiyotik. Nar ya da ceviz yediğinde

59:41 bağırsaklarındaki bakteriler urolitin A üretiyor ve urolitin A da mitofajiyi destekliyor. Yani burada bağırsakla kas

59:49 arasında bir bağlantı var ve bu gerçekten akıl almaz. Bana hangi markaları tercih ettiğimi sormuştun.

59:54 Timeline'ı seviyorum ama işin ilginç tarafı şu. İnsanların %40'ı ya da daha fazlası bağırsaklarında doğru bakteriler

1:00:01 olmadığı için urolitin A'yı kendileri üretemiyor. Yani dünyanın bütün nar suyunu içebilirim ki bu arada tadı oldukça ekşi ama ben narı çok severim.

1:00:11 Yine de vücudum bu bileşiği üretemiyor olabilir. Üstelik arkasında 20 yıllık veri olan bir bileşikten bahsediyoruz.

1:00:17 Yani urolitin A özellikle antibiyotik kullandıysan birçok insanın doğal olarak yeterince üretemediği bir postbiyotik.

1:00:25 Bence büyüleyici olan da şu: Mitokondri fonksiyonunu ve kas sağlığını nasıl iyileştiriyoruz? Evet, egzersizle. Ama

1:00:31 bir yandan da besinlerdeki bileşikler ve onların vücutta dönüştüğü yan ürünler var. İşte bu da o yollardan biri. Ve evet urolitin Ağı gerçekten inanılmaz.

1:00:41 Kısacık araya gireceğim. Şu an beni duyuyorsanız Ayık Kafayı izlediğinize eminiz. Peki abone misiniz? Bir kontrol

1:00:48 eder misiniz? Çok net bir şekilde abone sayımız programa davet ettiğim doktorları ikna etme gücünü sağlıyor.

1:00:55 Alanında dünyanın en iyi isimlerini burada izlemek için kanala abone olun.

1:01:01 Kas gerçekten inanılmaz. Urolitin A’yı da inanılmaz ama kas gerçekten bambaşka.

1:01:06 New York'ta yaşarken bir arkadaşım vardı. Kendini kötü ya da depresif hissettiği günlerde serotoninini yükseltmek için gidip biraz bacak çalışırdı. Peki bu nasıl çalışıyor?

1:01:17 Açıkçası bunun tam olarak hangi mekanizmayla çalıştığını bilmiyorum.

1:01:21 Egzersizin ruh halini, hafızayı ve diğer bütün bunları nasıl iyileştirdiğine dair birçok farklı mekanizma öne sürülüyor.

1:01:29 Yani bunun tek bir açıklaması yok.

1:01:32 Birkaç farklı sistem aynı anda devreye giriyor. En bariz olanı kan akışını artırması. Katekolamin türü hormonları

1:01:39 da artırıyor. Bu ruh halini iyileştiriyor mu bilmiyorum ama insana o enerjiyi, o canlılık hissini verdiği

1:01:48 kesin. Bir de miyokinlerin salgılanması var ve bence asıl büyünün bir kısmı burada. Tabii bunlar çok karmaşık

1:01:55 sistemler ama iskelet kasını çalıştırdığında BDNF, Irisin ve daha birçok miyokin salgılanıyor. Aslında bu alanın bilimi hala oldukça yeni.

1:02:07 Miyokinleri yaklaşık 20 yıldır biliyoruz. Modern tıp açısından çok uzun bir süre değil ve yüzlerce farklı miyokin var. Mesela iskelet kasını

16. bölüm: Sağlıklı Yaşlanmanın Geleceği

1:02:16 çalıştırdığında yaptığın egzersizin yoğunluğuna ve süresine bağlı olarak bu miyokinler salgılanıyor. Sonra bu

1:02:24 miyokinler beyne gidip nörogenez ve hafıza için adeta gübre gibi çalışıyor.

1:02:29 Bu serotoninden tamamen farklı bir sistem ve bu etki kasa özgü. Bu gerçekten inanılmaz. Peki benim

1:02:36 izleyicilerime yani Ayık Kafa kadınına nasıl yardımcı olabiliriz? Tabii erkeklere de ama söylediğim gibi benim

1:02:43 için kadınlar özellikle önemli. Kas yapmaktan biraz çekinen, daha kaslı görünmek istemeyen kadınlara nasıl

1:02:50 ulaşabiliriz? Bir yandan da bunun çok zor ve yorucu olduğunu düşünüyorlar.

1:02:55 Yoga, pilates ve yürüyüş onlara daha yakın geliyor. Onların bugünkü halleriyle 85 yaşındaki halleri arasında nasıl bir bağ kurmalarını sağlayabiliriz?

1:03:05 Yok, asla aşırı kaslı olmazsın. Bir anda gereğinden fazla güçlü de olmazsın.

1:03:11 Aslında sen bütün hayatın boyunca ağırlık taşıdın. Çocuğunu taşıdın.

1:03:15 Köpeğini taşıdın. Market poşetlerini taşıdın. Bavullarını taşıdın. Yani zaten hayatın boyunca güç kullandın. İnsan

1:03:23 daha önce hiç yapmadığı yeni bir şeye başladığında kendini rahat hissetmez. Bu çok normal. Ama kendine gerçekten şunu

1:03:30 sorman gerekiyor. Ben bahane mi arıyorum yoksa çözüm mü? İyi yaş almak istiyorsan bu konu tartışmaya açık değil. Yürümek

1:03:38 tek başına yeterli değil. Ağırlık antrenmanı yapmak zorundasın. Bu kadar net.

1:03:43 Peki güç antrenmanını sadece kendi vücut ağırlığınla yapabilir misin?

1:03:47 Olur. Sadece biraz daha fazla tekrar yapman gerekir. Çünkü önemli olan kasa yeterince güçlü bir uyarı vermek. Ama güç antrenmanı şart. İnsanların kendilerine söylediği bahaneler de pek

1:03:55 gerçeği yansıtmıyor. Bir anda fazla kaslı olmazsın. Bu ya fazla zengin, fazla akıllı ya da fazla başarılı olursam diye korkmak gibi. Öyle bir şey

1:04:01 zaten kolay kolay olmaz. Son bir şeyi de çocuklarla ilgili sormak istiyorum. Ben gençken çocukların boyları uzayana yani

1:04:10 ulaşacakları boya ulaşana kadar ağırlık çalışmasına başlamamaları gerektiği söylenirdi ama senin çocuklarının inanılmaz şeyler yaptığını görüyorum.

1:04:22 Barfiks çekiyorlar, şınav yapıyorlar.

1:04:25 Kaldırabildikleri sürece seninle kettlebell çalışıyorlar. Bunun için belli bir yaş var mı? Güç antrenmanı çocukların

17. bölüm: Kapanış

1:04:34 gelişimini olumsuz etkiler mi? Mesela boylarının uzamasını engeller mi? Hayır. Bence bu artık oldukça eski bir bilgi.

1:04:43 Avery Feigenbaum bu konuda dünyanın önde gelen uzmanlarından biri. İnsanlara onun araştırmalarını okumalarını kesinlikle

1:04:50 öneririm. Burada çocukların kaldırabilecekleri en ağır kiloyu zorlamalarından bahsetmiyoruz. Zaten

1:04:57 çocuklar üzerinde çok fazla randomize kontrollü çalışma da yapılmıyor ama çocukların güçlü olması, ağırlık

1:05:05 kaldırması ve özellikle vücutlarını farklı yönlerde, farklı şekillerde hareket ettirmesi bence genel olarak son derece iyi bir şey.

1:05:15 Bence bunu özellikle söylemek istiyorum.

1:05:18 İnsanları Instagram hesabına yönlendireceğim ki ailece nasıl antrenman yaptığınızı gerçekten görsünler. Bir şeyleri birlikte ailece

1:05:26 yapmak çok önemli. Çünkü böylece herkes birbirini motive ediyor. Birbirine destek oluyor. Kesinlikle.

1:05:33 Çok teşekkür ederim. Bu anı gerçekten büyük bir heyecanla bekliyordum. Zaman ayırdığın için de ayrıca teşekkür ederim. Orada saatin erken olduğunu

1:05:41 biliyorum. Bu benim için gerçekten çok özel anlardan biri. Çünkü seninle yüz yüze tanışmayı uzun zamandır çok istiyordum. Sonunda tanışma fırsatımız oldu. Kitabımı imzalamıştın ve şimdi de

1:05:49 buradasın. Zaman ayırdığın için çok teşekkür ederim. Teşekkürler.

*Transkript YouTube'dan Alınmıştır*

"Ayık Kafa'nın her bölümünde sorum şu: Daha iyi bir yaşam nasıl mümkün?"

DR. ESRA ÇAVUŞOĞLU

Ceo & Co-founder